Smyrna Antik Kenti’ne Ait Heykel Başı ABD’den Türkiye’ye İade Edildi

Smyrna kökenli mermer heykel başı, Türkiye'ye döndü.
Yağmur ÖNGÜN/İZMİR – Smyrna Antik Kenti’ne ait mermer heykel başı, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki Denver Sanat Müzesi tarafından Türkiye’ye iade edildi. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz, “Türkiye’deki tüm akademik camiada el birliğiyle yürütülen bu çalışmalar sonucunda kaçakçılığa karşı dünya genelinde öncü bir ülke konumuna geldik” açıklamasında bulundu.
Kültür ve Turizm Bakanlığı’na yapılan bildirimde, Colorado eyaletindeki Denver Sanat Müzesi, Anadolu kökenli heykel başını Türkiye Cumhuriyeti’ne iade etmek istediğini duyurdu. Uzmanlar tarafından yapılan değerlendirmelerde eserin Smyrna Agora kazılarından çıktığı tespit edildi. 1934 tarihli bir raporla belgelenen durum, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi ve Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi uzmanlarınca hazırlanan raporlarla da desteklendi. Eserin yasa dışı yollarla yurtdışına çıkarıldığı belirtilirken, Türkiye’ye iade süreci başarıyla tamamlandı.
Mermerden yapılmış olan erkek heykel başı, milattan sonra 5. yüzyılın ikinci yarısına tarihlendiriliyor. 25 santimetre yüksekliğindeki eserin boyun kısmında kırık ve eksikler bulunuyor. Saç ve kaş kıvrımları keski ile, göz bebekleri ise matkap darbeleriyle işlenmiş. Kısa sakallı portrede ise güçlü yüz hatları dikkat çekiyor. Eserin, Theodosius Dönemi heykel sanatıyla ilişkili olduğu ve Efes-Smyrna bölgesindeki bir atölyede üretildiği düşünülüyor.
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz, “Türkiye Cumhuriyeti Devleti olarak Bakanımız Mehmet Nuri Ersoy’un hedeflerine ulaşmak için yoğun çaba sarf ediyoruz. Amerika’dan dönen bu heykel, gelecekteki süreçleri de şekillendirmesi açısından büyük önem taşıyor. Bilimsel yayınların arkeolojik kazılar üzerindeki etkisini bir kez daha kanıtlamış olduk” dedi.
Smyrna Antik Kenti Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Akın Ersoy ise heykelin Agora’da yerleştirilmiş bir eser olduğunu; benzer dönemlere ait yazıtlarda “İsidoros” adlı bir valinin onurlandırıldığını belirtti. Ersoy, “Bu heykelin, 5. yüzyılın ilk yarısına ait olduğunu ve erken Hristiyanlık döneminin stilini yansıttığını düşünüyoruz” dedi.




