Aileler, çocukların öfke yönetiminde kritik bir rol oynuyor

SAMSUN – Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hatice Kumcağız, ailelerin çocukların öfke yönetiminde önemli bir yere sahip olduğunu vurguladı. Kumcağız, ‘Aile, çocuğun öfkesini dindirebileceği veya kontrol edebileceği ilk yerdir. Duygusal ihmal ve ailenin internetteki dünyaya ilgisiz kalması, çocukların olumsuz davranışlar geliştirmesine yol açabilir.’ şeklinde konuştu.

Prof. Dr. Kumcağız, çocukların saldırganlık içeren davranışlarının pek çok olumsuz faktörün birleşimiyle ortaya çıktığını ifade ederek, psikolojik faktörler arasında sosyal izolasyon, depresyon ve aşırı öfkenin etkili olduğunu belirtti. Kendini farklı hisseden veya çevresinden beklediği ilgiyi göremeyen çocuklarda zamanla derin kırgınlık ve intikam arzusu gelişebileceği uyarısında bulundu. Aynı zamanda, akran zorbalığının da önemli bir faktör olduğuna dikkat çekti. ‘Okulda görünmez kalan veya sürekli aşağılanan çocuk, sonunda mağdur rolünden ceza verme rolüne geçebilir.’ şeklinde ekledi.

Çocukların öfke kontrolü öğrenmesinin ilk adımının aile ortamında atıldığını ifade eden Kumcağız, ‘Aile, çocuğun dünyaya açılan ilk kapısıdır. Çocuklar, öfkelerini nasıl kontrol edeceklerini ilk olarak anne ve babalarını gözlemleyerek öğrenirler.’ dedi. Anne-babalık tutumlarının da önemli olduğunu vurgulayan Kumcağız, aşırı baskıcı veya serbest tutumların çocuklarda şiddet eğilimini tetikleyebileceğini belirtti.

Prof. Dr. Kumcağız, çocuklar için en sağlıklı yaklaşımın sınırların belli olduğu ancak duyguların dikkate alındığı demokratik bir ortam olduğunu söyledi. Ailelerin, çocukların oynadığı oyunları ve izlediği videoları denetlemesi gerektiğini ifade eden Kumcağız, şiddeti normalleştiren içeriklerden çocuklarını koruma sorumluluğu taşıdıklarını hatırlattı. ‘Koşulsuz sevgi, çocuğun özgüven gelişiminde oldukça önemlidir. Kendini değerli hisseden çocukların başkalarına zarar vererek kendini kanıtlama ihtiyacı daha düşüktür.’ ifadelerini kullandı.

Ailelerin ve okulların alması gereken tedbirlere de değinen Kumcağız, ailelerin kendi stres ve öfkelerini yönetmeleri gerektiğini belirtti. ‘Anne babalar, sorunları bağırma veya şiddetle değil, konuşarak çözerek çocuklara doğru bir mesaj vermelidir.’ dedi. Ayrıca, dijital denetim ve medya okuryazarlığının aileler için kritik olduğunun da altını çizdi. Okul yönetimlerinin akran zorbalığına karşı önlemler alması gerektiğini belirten Kumcağız, ‘Mağdur öğrenciyi koruyarak zorba davranış gösteren çocuklara rehabilitasyon odaklı yaklaşılmalıdır.’ şeklinde önerilerde bulundu. Okul ortamında akademik başarı dışında sosyal ve duygusal gelişime de önem verilmesinin gerektiğini ifade eden Kumcağız, spor ve sanat etkinliklerinin çocukların enerjilerini olumlu kanallara yönlendirmesinde faydalı olduğunu dile getirdi.