Uzmanlar, modern yaşamın stresi beyni sessizce değiştiriyor diyor İstanbul Esenyurt Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Müdür Yardımcısı ve Biyokimya-Nörobilim Uzmanı Öğr. Gör. Derya Murat Özgün, günümüzde en yaygın sorunlardan birinin stres olduğunu ifade ederek, “Stres sadece psikolojik bir durum değildir; aynı zamanda beynimizde ölçülebilir biyolojik değişikliklere yol açabilen güçlü bir fizyolojik süreçtir. Kronik stres, beyni sessizce değiştirir” dedi. Stresin beyin üzerindeki etkilerini vurgulayan Özgün, “Stres, vücudun tehdit veya zorluk algıladığında verdiği doğal bir tepkidir. Bu süreçte hipotalamus-hipofiz-adrenal ekseni aktive olur ve kortizol gibi stres hormonları salınır. Kısa süreli stres bazı durumlarda faydalı olabilir. Örneğin, önemli bir sınav öncesinde yaşanan kısa süreli stres, dikkati artırarak performansı yükseltebilir” şeklinde konuştu. Öğr. Gör. Özgün, “Ancak sorun, stresin uzun süreli ve kronik hale gelmesiyle başlar. Bilimsel çalışmalar, uzun süre yüksek kortizol seviyelerine maruz kalmanın belirli beyin bölgelerini olumsuz etkileyebileceğini göstermektedir. Özellikle hafıza ile ilişkili olan hipokampus, kronik stresten en çok etkilenen bölgelerden biridir” ifadelerini kullandı. Bunun yanı sıra, stresin karar verme ve planlama gibi bilişsel işlevlerden sorumlu prefrontal korteks üzerinde de etkili olabileceğine dikkati çeken Özgün, yoğun stres altında insanların dikkatlerini toplamakta zorlandığını belirtti. Ayrıca, beynin tehdit algısıyla ilişkili amigdala bölgesinin stres durumlarında daha aktif hale geldiğini ve bu durumun kişilerin kaygı ve tehdit algısını artırabileceğini vurguladı. Stresin tamamen ortadan kaldırılamasa da yönetilebileceğini aktaran Özgün, “Düzenli fiziksel aktivite, yeterli uyku ve güçlü sosyal ilişkiler, stres yönetiminde önemli bir rol oynar. Meditasyon, nefes egzersizleri ve farkındalık temelli uygulamalar da stres hormonlarının dengelenmesine yardımcı olabilir” diyerek önerilerde bulundu.
Kronik Stresin Beyin Üzerindeki Etkileri
Uzmanlar, modern yaşamın stresi beyni sessizce değiştiriyor diyor
