Demirci’nin 101 Yıllık Mirası: Kirkit Ustası İsmail Çilengir Zanaatını Yaşatıyor

Manisa'nın Demirci ilçesinde dedesinden miras kalan kirkit ustalığını sürdüren İsmail Çilengir, geleneksel aletin üretimini hem yurt içi hem de yurt dışına taşıyor.
MANİSA’nın tarihi ve kültürel dokusuyla öne çıkan Demirci ilçesi, el dokuma halılarının vazgeçilmez unsurlarından biri olan ‘kirkit’in üretimini nesilden nesile aktaran ustalarıyla ayakta kalmaya devam ediyor. Üçüncü kuşak kirkit ustası İsmail Çilengir (47), dedesinden miras kalan 101 yıllık zanaatı, modern dünyanın taleplerine rağmen yaşatmaya çalışıyor. İlçedeki hırdavat dükkanının bir bölümünü atölyeye çeviren Çilengir, el emeği göz nuru kirkitiyle hem yörenin hem de ülkenin dokuma geleneğine katkı sağlıyor.
Demirci’nin halıcılıkla özdeşleşmiş bir ilçe olduğunu belirten Çilengir, kirkitin el dokuma halılarının ilmeklerini sıkıştırmada hayati bir rol oynadığını vurguluyor. Demir sacın ustalıkla şekillendirilip dişlerinin açılmasıyla üretilen kirkiti, dedesinden öğrendiği babası Ahmet Çilengir’in de izinden giderek yaşatıyor. 1925’te dedesinin başlattığı bu geleneği 1995’ten beri sürdüren Çilengir, babasını 2021’de kaybettikten sonra bu kutsal emaneti omuzlarında taşıyor.
‘101 YILLIK MİRASI GELECEĞE TAŞIYORUM’
Mesleğin köklerine dair duygusal açıklamalarda bulunan İsmail Çilengir, “Bu zanaat bize dedemizden kalan tam 101 yıllık bir miras. Dedem 1925’te sıcak ve soğuk demircilikle bu işe başlamış. Babam 1970’lerde bayrağı devralmış, babamla 1995’e kadar çalıştık. O eski günlerde Demirci’de neredeyse her evde bir halı tezgahı kuruluydu, sokaklarımız kirkit sesleriyle yankılanırdı. Siparişlere yetişmek imkansızdı. O dönemlerde halı makası ve bıçağı da yapardık. Babamı 2021’de kaybettikten sonra bu değerli mirası yaşatma sorumluluğu bana düştü.” dedi.
Kirkit üretiminin inceliklerine değinen Çilengir, el dokuması halıcılığın devam ettiği sürece bu alete olan ihtiyacın da süreceğini ifade ediyor. “Kirkiti yapmak oldukça zorlu ve meşakkatli bir iş olsa da, elimiz bu işe fazlasıyla alıştı. Bugün bile Uşak, Balıkesir ve Selendi gibi önemli dokuma merkezlerinden, hatta yurt dışından dahi siparişler alıyorum. Haftada ortalama 3 ila 4 kirkit siparişi hazırlıyorum. El dokuması halı üretimi devam ettiği sürece, kirkite olan talep de hiç bitmeyecek.” şeklinde konuştu.




