Trump’ın barış planında toprak düzenlemeleri ve askeri şartlar öne çıkıyor
ABD Başkanı Donald Trump tarafından hazırlanan ve Ukrayna’nın geleceğine yön verecek 28 maddelik barış planına ilişkin ayrıntılar açıklandı. Plana göre Kiev, Doğu Ukrayna üzerindeki hak iddiasından vazgeçecek, NATO üyeliği hedefinden tamamen geri çekilecek ve askeri kapasitesini 600 bin personele indirecek. Washington, bu koşulların sağlanması halinde Ukrayna ile Rusya arasında kapsamlı bir barış sürecinin mümkün olabileceğini savunuyor.
Zelensky’nin açıklamaları ve ABD’nin yaklaşımı
Geçmişte benzer önerilere olumsuz yaklaşan Kiev’in, savaşın geldiği aşama nedeniyle bu kez daha açık bir tutum sergilediği ifade edildi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelensky, planı tamamen reddetmediğini söyledi ve metni bir “vizyon” olarak nitelendirdi. Axios’a konuşan Beyaz Saray yetkilisi, planın “kolay olmadığını” belirtti ancak savaşın mevcut seyri devam ederse Kiev’in daha fazla toprak kaybedebileceğini aktardı.
Planın hazırlayıcıları ve süreç
Belgenin Steve Witkoff tarafından hazırlandığı, Jared Kushner ve Marco Rubio’nun çalışmaya katkı sunduğu açıklandı. ABD Kara Kuvvetleri Komutanı Dan Driscoll, plan metnini geçtiğimiz Perşembe günü Zelensky’ye yazılı olarak iletti. Donald Trump, kamuoyunda önceki dönem açıklamadığı planın mevcut haline kişisel destek verdiğini duyurdu.
Toprak düzenlemeleri ve askeri hükümler
Planın en tartışmalı başlıkları arasında Kırım, Luhansk ve Donetsk bölgelerinin fiilen Rusya toprağı olarak tanınması yer alıyor. Herson ve Zaporijya bölgelerinde mevcut hattın korunacağı, bazı kesimlerde silahsızlandırılmış tampon bölge oluşturulacağı ifade edildi.
Ekonomik düzenlemeler kapsamında dondurulmuş Rus varlıklarının 100 milyar dolarlık kısmının Ukrayna’nın yeniden inşasında kullanılacağı, ABD’nin bu yatırımlardan %50 pay alacağı ve iki ülke arasında yapay zeka, madencilik ve enerji alanlarında işbirliği yapılacağı bildirildi.
Anlaşmanın ana maddeleri
Plan; güvenlik garantileri, NATO’nun genişlememesi, Ukrayna’nın 100 gün içinde seçim düzenlemesi, genel af ve anlaşmanın uygulanmasının Barış Konseyi tarafından izlenmesi gibi başlıkları da içeriyor. Tarafların metni kabul etmesi halinde ateşkesin derhal yürürlüğe gireceği belirtildi.
