Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Sözcüsü Stephane Dujarric, son dönemlerde artan ABD’nin mali baskıları ve siyasi müdahaleleri nedeniyle BM’nin ana organlarının New York’tan taşınması olasılığını masaya yatırdıklarını bildirdi. Dujarric, TRT World‘ün sorusu üzerine, “İstanbul halihazırda çeşitli BM örgütlerinin bölgesel merkezlerine ev sahipliği yapıyor, bu nedenle bu seçeneği sürekli değerlendiriyoruz” yanıtını verdi.

BM’nin Ana Organları New York’ta

Dünya barışında merkezi rol oynayan Birleşmiş Milletler’in altı ana organından beşi—Genel Kurul, Güvenlik Konseyi, Ekonomik ve Sosyal Konsey, Mütevelli Heyeti ve Sekretarya—şu anda ABD’nin New York kentindeki BM Genel Merkezinde yer alıyor. Altıncı ana organ olan Uluslararası Adalet Divanı ise Hollanda’nın Lahey kentinde çalışıyor.

ABD’nin Politikaları Tartışma Yaratıyor

ABD, özellikle Trump Yönetimi döneminde BM’ye ödediği mali katkıları önemli oranda azaltmış ve bunun yanı sıra siyasi baskılarını da artırmıştı. Örneğin; Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’a vize verilmemesi gibi uygulamalar, uluslararası toplumda tepkiye yol açtı ve BM’nin bağımsız işleyişinin kısıtlandığı eleştirilerini gündeme getirdi.

İstanbul ve Diğer Alternatifler

Aslında İstanbul, coğrafi avantajı, diplomatik potansiyeli ve hali hazırda birçok uluslararası kuruluşun bölgesel merkezine ev sahipliği yapması sayesinde öne çıkıyor. Ancak, BM’nin genel merkezinin taşınmasına yönelik olası bir karar; sadece mali ve siyasi parametrelerle değil, küresel diplomasi, ulaşım, güvenlik gibi çok çeşitli unsurların detaylı değerlendirilmesini gerektiriyor.

BM’nin Taşınması Neye İşaret Ediyor?

Bu tartışmalar, Birleşmiş Milletler’in tarafsızlığı ve küresel temsil gücü konusunda yeni bir perspektifi gündeme getiriyor. Yıllardır süregelen New York merkezli BM yapısı, günümüzün değişen dengeleri karşısında yeni bir denge arayışına girmiş gibi görünüyor. Her ne kadar İstanbul veya başka bir şehir kesinleşmiş olmasa da, süreç çok aktörlü ve çok boyutlu bir değerlendirmeye tabi tutuluyor.