Zemheri kelimesi, köken olarak Arapça “zamharir” sözcüğünden gelmekte olup aşırı soğuk anlamını taşımaktadır. Halk takvimine göre kış, Kasım ve Hızır günleri olarak ikiye ayrılırken; zemheri, kışın en şiddetli yaşandığı kırk günlük sürenin (erbain) en karakteristik dilimidir. Bu dönemde hava sıcaklıkları mevsim normallerinin altına inerken, kar yağışı ve don olayları tarımsal faaliyetlerden günlük yaşama kadar pek çok alanı doğrudan etkiler.

2026 yılında zemheri ne zaman başlıyor?

Geleneksel halk takvimindeki verilere göre, zemheri dönemi her yıl olduğu gibi 2026 yılında da 22 Aralık tarihinde başlayacak. Toplamda yaklaşık 40 gün süren bu dondurucu periyodun 30 Ocak tarihine kadar devam etmesi bekleniyor. Kış mevsiminin ilk yarısını oluşturan bu tarihler arasında, doğanın tamamen kış uykusuna daldığı ve akarsuların donma noktasına ulaştığı en sert günler yaşanır.

Halk arasında zemheri ile ilgili pek çok inanış ve gözlem de mevcuttur. “Zemheri zürefası” gibi deyimlerle dilimize yerleşen bu dönemde, özellikle yaşlılar ve kronik hastalığı olanların dikkatli olması gerektiği vurgulanır. Meteoroloji uzmanları, 2026 yılı Ocak ayının ilk haftalarında kutup soğuklarının etkisini artırabileceğini belirterek, zemherinin bu yıl oldukça etkili geçebileceği yönünde uyarılarda bulunuyor.

Zemheride sağlık ve tarım önlemleri

Zemheri soğukları sadece insanlar için değil, toprak ve bitki örtüsü için de kritik bir öneme sahiptir. Karın toprak üzerinde bir örtü gibi kalması, ekinlerin donmasını engellerken yeraltı sularının beslenmesine katkı sağlar. Çiftçiler, bu dönemde ağaçların budanması ve tohumların korunması gibi geleneksel yöntemlerle bahar hazırlıklarını sürdürürler.

Sağlık açısından ise uzmanlar, zemheri döneminde vücut direncinin düştüğünü hatırlatıyor. Beslenme düzeninde protein ve vitamin ağırlıklı gıdalara ağırlık verilmesi, kat kat giyinme yönteminin tercih edilmesi ve özellikle sabahın erken saatlerinde dışarı çıkarken koruyucu önlemlerin alınması tavsiye ediliyor. 2026 kışının bu en zorlu diliminde, enerji tasarrufu ve ısınma yöntemleri de ekonomik açıdan gündemin üst sıralarında yer alacak gibi görünüyor.